ปรัชญา คือการค้นหาความหมาย การตั้งคำถาม การหานิยามของทุกสิ่งจากเล็กไปถึงใหญ่ จากในตัวเราไปสู่จักรวาลอันไม่มีสิ้นสุด มีศูนย์รวมสุดท้ายที่ “ชีวิต” ชีวิตคืออะไร อยู่ไปทำไม เพื่ออะไร ปรัชญาคือ แม่บท ของวิชาทั้งหลาย ให้ชีวิต ให้แนวทาง วางรากฐานให้ศาสตร์ทั้งมวล ปรัชญามีมาตั้งแต่มีมนุษย์ แต่ philosophy แบบตะวันตกเริ่มต้นเมื่อประมณ 2,500ปีที่แล้ว เมื่อชาวกรีกจำนวนหนึ่งเริ่มตั้งคำถามและหาคำตอบที่แตกต่างไปจาก “ตำนาน-ความเชื่อ” เป็นอะไรที่อธิบายได้ด้วย “เหตุผล” อยากรู้ว่าโลกเป็นอย่างนี้ได้อย่างไร มีความหลากหลายแต่มีเอกภาพ มีมากแต่เป็นหนึ่ง ปรัชญาในตะวันออกมีมาพร้อมกับประวัติศาสตร์ และไม่มีเส้นแบ่งระหว่างตำนาน ความเชื่อ กับเหตุผล คนตะวันออกมองชีวิตเป็นชีวิต เป็นองค์รวม ไม่แบ่งแยกอะไรที่อธิบายได้และอธิบายไม่ได้ในเวลาเดียวกัน เหตุผลไม่อาจเข้าถึงความจริงได้ทั้งหมด ถึงได้ด้วยประสบการณ์ตรง ด้วยจิต ด้วยญาณทัศนะ จึงทำให้เรา เข้าถึง ความจริง และสะท้อนออกมาด้วยภาษาที่ดูเหมือนแปลกแต่จริง เป็นอะไรที่ดูเหมือนขัดแย้งกับความเป็นจริง ขัดแย้งกับเหตุผล เพราะเหตุเองไม่เข้าใจ ต้องอาศัย ใจเป็นสัญลักษณ์ขององค์รวมแห่งความเป็นคน จาก เสรี พงศ์พิศ